ZabytkiZwiedzanie

Barbakan

Barbakan w Krakowie to jeden z symboli Krakowa. Ta niezwykła budowla, która strzeże historyczne wejście do miasta przyciąga każdego dnia rzesze turystów. Z kolei mieszkańcom Krakowa tak spowszedniała, że nie zwracają na nią uwagi. I jednych i drugich zapraszamy do lektury.

Architektura

Barbakan powstał na planie koła o średnicy wewnętrznej prawie 25 metrów. Barbakan to gotycka budowla z 7 wieżyczkami. Kiedyś połączony był z Bramą Floriańską długą szyją. Jej mury były zaopatrzone w otwory strzelnicze. Do Barbakanu prowadziło też wejście od strony Kleparza. Było ono umieszczone równolegle do linii murów obwodowych. Do 2 bram fortecy wiodły mosty zwodzone, przerzucone nad fosą o głębokości sięgającej 6 metrów. Ponadto od strony Kleparza znajduje się znacznie wysunięta na zewnątrz przybudówka, pod którą niegdyś przepływała woda. Przybudówka ta związana była z funkcjonowaniem bram i mostów zwodzonych. Z czasem, w wyniku rozbudowy miasta fosa została zasypana. Podziemną część obiektu stanowił sklepiony chodnik. Prowadził on do specjalnych furt, które pozwalały członkom załogi, poprzez wodę fosy, wydostawać się z fortecy. Ściany Barbakanu postawiono niezwykle solidnie i z dużą znajomością sztuki budownictwa. W myśl jej zasad do dawnego poziomu wody w fosie wykonane były one z kamieni wapiennych. Połączono je ze sobą wapienną zaprawą murarską. Cała budowla powyżej poziomu wody została wykonana z dobrze wypalonej cegły. Mury na całej wysokości były odporne na ogień artyleryjski. Ich grubość sięga 3 metrów.

 

BarbakanHistoria

Barbakan powstał w samym końcu wieku XV i był najmocniejszym elementem rozbudowywanych przez wieki fortyfikacji miasta Krakowa. Kamień węgielny pod jego budowę położył sam król polski Jan Olbracht. Budowa spowodowana zagrożeniem państwa polskiego ze strony Wołochów, Tatarów i Turków. Od 1566 roku zadaniem Barbakanu stała się obrona dostępu do Arsenału Miejskiego. 

Pierwszy poważny egzamin barbakan zdał w 1587 roku, kiedy w batalii o koronę polską pod murami Krakowa stanął arcyksiążę Maksymilian Habsburg. Atak jego wojsk został odparty, a pretendent do tronu polskiego był zmuszony do odstąpienia miasta. Drugie oblężenie Krakowa w czasach nowożytnych miało miejsce w czasie potopu szwedzkiego. W 1655 roku załoga Barbakanu skapitulowała z powodu wyczerpania amunicji i głodu. W 1768 roku w czasie konfederacji barskiej, Barbakan służył obrońcom w walce z wojskami rosyjskimi. 

BarbakanPoczątek XIX w. to walka o przetrwanie Barbakanu. W 1806 roku rozpoczęto likwidację krakowskich murów miejskich zarządzony przez Austriaków. Staraniem architekta, konserwatora i senatora Feliksa Radwańskiego udało się ocalić północny fragment murów, z Barbakanem.

Dziś znajduje się pod opieką Muzeum Historycznego Miasta Krakowa, jest udostępniony zwiedzającym, którzy mogą zapoznać się w jego wnętrzu z zarysem historycznym rozwoju fortyfikacji krakowskich.

Został wzniesiony w latach 1498-1499 za panowania króla Jana Olbrachta w obawie przed najazdem wołosko-tureckim zagrażającym Krakowowi po klęsce bukowińskiej. Według oceny specjalistów w okresie od XV do XVIII wieku był fortecą nie do zdobycia.

Obecnie barbakan jest oddziałem Muzeum Historycznego Miasta Krakowa. Wykorzystywany jest jako miejsce ekspozycji różnorodnych wystaw, jako arena walk sportowych np. mistrzostw Polski w szermierce bądź historyzowanych walk rycerskich i tańców dworskich.

BarbakanCiekawostki

– Feliks Radwański w obronie Barbakanu i Bramy Floriańskiej przed wyburzeniem użył m.in. argumentacji, iż do pozbawionego fortyfikacji centrum miasta wtargną silne wiatry północne narażając mieszkańców na częste fluksje, reumatyzmy, a może i paraliże.

– Barbakan wieńczyły kiedyś machikuły, czyli wysunięte ganki z otworami w podłodze, przez które wylewano na nieprzyjaciela stopiony ołów, wrzący olej i miotano pociski.

– Na barbakanie znajduje się płyta poświęcona Marcinowi Oracewiczowi. Jak głosi legenda, podczas konfederacji barskiej, gdy zabrakło mu amunicji przy obronie Krakowa, nabił karabin guzikiem od czamary i zabił rosyjskiego dowódcę Panina.

Podobne wpisy

Kościół i groty modlitewne w Grodzisku

Łukasz Kurbiel

Kraków na starych pocztówkach

Łukasz Kurbiel

Cerkiew w Przysłupie

Łukasz Kurbiel

Ta strona korzysta z plików cookie. Zakładamy, że nie masz nic przeciwko, ale możesz zrezygnować, jeśli chcesz. Akceptuj Czytaj więcej