Brama Seklerska w Tarnowie – informacje praktyczne
Stan na październik 2026
- Gdzie: skwer Sándora Petőfiego przy ul. Krakowskiej w Tarnowie.
- Wstęp: bezpłatny, brama stoi w przestrzeni publicznej i można ją oglądać o każdej porze.
- Historia w skrócie: bramę odsłonięto 26 maja 2001 roku, podczas Dni Kultury Węgierskiej.
- W pobliżu: Starówka w Tarnowie, Ratusz, Katedra, Brama seklerska w Starym Sączu
Brama Seklerska im. Józefa Bema i Sandora Petöfiego to prezent dla Tarnowa od węgierskiej Fundacji Irott Szó i miasta Sepsiszentgyörgy. Brama wiąże się z bitwą pod Ostrołęką w czasie powstania listopadowego, w której walczył generał Józef Bem.
Brama została przekazana Tarnowowi w 2001 roku, w 170. rocznicę bitwy pod Ostrołęką. To podczas niej natarcie Rosjan powstrzymał śmiały atak 4 baterii artylerii lekkokonnej generała Józefa Bema.
Seklerzy i ich bramy
Brama Seklerska to dzieło Seklerów, ludu węgierskiego zamieszkującego tereny wysunięte najbardziej na wschód w zagłębieniu Karpat. Ich rola jest bardzo ważna dla historii i życia intelektualnego Węgrów.
Rzeźbione bramy seklerskie stanowią ucieleśnienie osobliwej ludowej świadomości. Wyrabiano je przeważnie z różnych rodzajów drzewa dębowego dobrej jakości, rzadziej z drzewa sosnowego. Bramy w swojej strukturze konstrukcyjnej noszą cechy techniki budowlanej, europejskiego ciesielstwa, podczas gdy układy ornamentów, rzeźbionych motywów kwiatów, wąsów i różnych symboli są odbiciami innego świata i mają źródło w rzeczywistości sprzed podboju owego terytorium przez przybyłych ze wschodu Madziarów. Spośród budowanych przed wiekami na wielkich obszarach Europy bram, najładniejsze, konstrukcyjnie najbardziej imponujące okazy w największej liczbie zachowały się w Siedmiogrodzie.
Tradycyjna gościnność Seklerów nie pozwala zamykać bramy. Stoi ona otworem przed szczęśliwymi i nieszczęśliwymi jak otwarte, filantropijne serca Seklerów. To chcą wyrażać wyryte na łukach bram napisy: „Pokój wchodzącym, błogosławieństwo wychodzącym”.
Ciekawostki
Sándor Petőfi był poetą węgierskim, ideowym przywódcą młodzieży budapeszteńskiej i uczestnikiem powstania węgierskiego. Zginął jako adiutant generała Józefa Bema w bitwie pod Segesvárem.