Kamienisty szlak grzbietem Babiej Góry prowadzący na szczyt Diablak, na którym stoją turyści
Do poczytaniaHistoryczne

Czy Babia Góra jest najwyższym szczytem Beskidów? Obalamy mit

Mit czy fakt? „Babia Góra to najwyższy szczyt Beskidów”

To pół prawdy. Babia Góra (Diablak, 1725 m n.p.m.) jest najwyższa w Beskidach Zachodnich i w polskich Beskidach. Ale Beskidy ciągną się dalej na wschód, w głąb Ukrainy, a w tradycyjnym polskim podziale gór, sięgającym Staszica, do Beskidów Wschodnich zalicza się też Czarnohorę z Howerlą (2061 m n.p.m.). Wtedy Babia Góra jest dopiero „królową”, ale nie najwyższą.

Babią Górę nazywa się Królową Beskidów i często pisze się o niej, że jest najwyższym szczytem Beskidów. Kto stał na Diablaku przy dobrej pogodzie, z widokiem na Tatry z jednej strony i morze beskidzkich grzbietów z drugiej, łatwo w to uwierzy. Tylko że to zależy od tego, które Beskidy mamy na myśli.

Skąd się wziął mit?

Z polskiej perspektywy wszystko się zgadza. Babia Góra ma 1725 m n.p.m. i jest najwyższym szczytem Polski poza Tatrami, a w polskich Beskidach nie ma nic wyższego. Jest też najwyższa w całych Beskidach Zachodnich, czyli w łańcuchu, który ciągnie się od Moraw zwykle aż po Beskid Niski (w niektórych podziałach Beskid Niski to osobne Beskidy Środkowe). Dlatego w przewodnikach i na tablicach często skraca się to do „najwyższy szczyt Beskidów”.

Beskidy Zachodnie i Wschodnie

Beskidy to łuk gór w zewnętrznej części Karpat. Polscy geografowie dzielą je na Beskidy Zachodnie i Beskidy Wschodnie. Do zachodnich należą m.in. Beskid Śląski, Żywiecki, Mały, Makowski, Wyspowy i Sądecki. Na wschód od nich zaczynają się Beskidy Wschodnie, do których należą m.in. polskie Bieszczady z Tarnicą (1346 m n.p.m.), a dalej ciągną się już na Ukrainie.

W tradycyjnym polskim podziale, sięgającym jeszcze Stanisława Staszica, do Beskidów Wschodnich zalicza się Bieszczady, Gorgany i Czarnohorę, choć współczesne podziały, np. Jerzego Kondrackiego, wyznaczają te granice nieco inaczej. Najwyższym szczytem Czarnohory jest Howerla, 2061 m n.p.m., dziś najwyższa góra Ukrainy. Według tego podziału to ona, a nie Babia Góra, jest najwyższym szczytem całych Beskidów. Ukraińscy geografowie dzielą Karpaty po swojemu, więc to, czy Howerla „należy” do Beskidów, zależy od przyjętego podziału, ale w polskich źródłach często pojawia się właśnie jako najwyższy szczyt Beskidów.

Co w takim razie można o Babiej Górze powiedzieć na pewno?

  • Diablak, czyli jej najwyższy wierzchołek, ma 1725 m n.p.m.
  • To najwyższy szczyt Beskidów Zachodnich i najwyższy szczyt polskich Beskidów.
  • To najwyższa góra Polski poza Tatrami.
  • Przez szczyt biegnie granica polsko-słowacka, a po polskiej stronie chroni go Babiogórski Park Narodowy.

Tytuł Królowej Beskidów należy się jej więc słusznie, tylko lepiej dodawać „Zachodnich”. A jeśli chcecie sami zobaczyć, czemu robi takie wrażenie, zajrzyjcie do naszego przeglądu szlaków na Babią Górę i do legend o tym, skąd się wzięła jej nazwa.

Źródła: Babiogórski Park Narodowy (bgpn.pl), J. Kondracki „Geografia regionalna Polski”, National Geographic Traveler (national-geographic.pl, artykuł „Najwyższy szczyt Ukrainy jest popularnym celem wycieczek”), Encyklopedia PWN (hasła Beskidy, Babia Góra, Howerla). Zdjęcie: szlak na Diablak, fot. niezwyklamalopolska.pl.